2015, Cilt 24, Sayı 1, Sayfa(lar) 061-067
Hemodiyaliz Hastalarında A ntropometrik Ölçümler
DOI 10.5262/tndt.2015.1001.08
Zeki AYDIN1, Yonca SEVİM2, Barış DÖNER1, Meltem GÜRSU1, Serhat KARADAĞ1, Sami UZUN1, Abdullah ŞUMNU1, Egemen CEBECİ1, Alaattin YILDIZ3, Savaş ÖZTÜRK1
1Haseki Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Nefroloji Kliniği, İstanbul, Türkiye
2Haseki Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Beslenme ve Diyetetik Kliniği, İstanbul, Türkiye
3İstanbul Üniversitesi, İstanbul Tıp Fakültesi, Nefroloji Kliniği, İstanbul, Türkiye
Anahtar Sözcükler: Hemodiyaliz, Beslenme durumu, Antropometrik ölçüm, Malnütrisyon

AMAÇ: Malnütrisyonlu hastalarda kilo kaybı ile beraber beden kitle indeksi (BKİ), triceps deri kıvrım kalınlığı (TDKK) ve üst orta kol çevresi (ÜOKÇ)’inde azalma gibi antropometrik ölçümlerdeki değişiklikler sıklıkla saptanmaktadır. Çalışmamızda, kronik hemodiyaliz (HD) hastalarında antropometrik ölçümler ile beslenme durumunun değerlendirilmesi amaçlandı.

GEREÇ ve YÖNTEMLER: Çalışmaya 53 kronik HD hastası (30’u kadın) alındı. Hastaların, demografik, biyokimyasal ve hemodiyaliz verileri kaydedildi. Tüm hastalarda HD sonrası BKİ, TDKK, ÜOKÇ, bel çevresi ve kalça çevresi ölçümleri yapıldı.

BULGULAR: Hastaların % 73,6’sının TDKK ve % 75,5’inin ÜOKÇ ölçümü 25. persantil üstünde bulundu. Hastalarda BKİ ile TDKK ve ÜOKÇ, TDKK ile ÜOKÇ arasında aynı yönde kuvvetli bir ilişki bulundu. HD tedavi süresi ile bel çevresi ve kalça çevresi arasında da aynı yönde kuvvetli bir ilişki bulundu (kadın: r=0,904; p<0,001 ve r=0,798; p<0,001, erkek: r=0,919; p<0,001 ve r=0,547; p=0,007).

SONUÇ: Kadınlarda TDKK’nin daha yüksek olmasına rağmen, ÜOKÇ’nin farklı olmaması; kadınların deri altı yağ dokusunun, erkeklerin ise kas kitlesinin fazla olmasına bağlı olabilir. Bu sonuçlar BKİ artması ile hastaların deri altı yağ dokusu ve kas kitlesinin arttığı, dolayısıyla malnütrisyondan uzaklaşıldığı gerçeğini desteklemektedir.


Türk Nefroloji Derneği'nin yayın organıdır.